What is a statutory declaration in Malaysia?

A statutory declaration (akuan berkanun) is a formal written statement of facts that the declarant affirms to be true before an authorised officer, usually a Commissioner for Oaths. It is governed by the Statutory Declarations Act 1960. Once properly made, it carries legal weight for administrative and, in some contexts, evidential purposes - and a knowingly false declaration can be a criminal offence.

Who can commission a statutory declaration?

In ordinary domestic use, a Commissioner for Oaths (Pesuruhjaya Sumpah) appointed under the Commissioners for Oaths Rules 2018. You must attend in person with original identification and sign in the officer’s presence. Not every lawyer is a Commissioner for Oaths; confirm the appointment before you go.

How much does a statutory declaration cost?

The official Commissioner for Oaths fee for each statutory declaration is RM10 under the Commissioners for Oaths Rules 2018 schedule. If a lawyer drafts the wording for you, drafting fees are separate from that commissioning fee. Stamp or other agency fees, if any, depend on where the declaration will be lodged.

What happens if I make a false statutory declaration?

Making a false statutory declaration is a serious matter under Malaysian law. If you knowingly declare something untrue, you may face criminal investigation and prosecution. Only declare facts you know to be true; if you are unsure, say so clearly or seek legal advice before signing.

Akuan Bersumpah (Statutory Declaration): Kegunaan dan Cara Disahkan

Akuan berkanun (statutory declaration), sering disebut juga akuan bersumpah, ialah kenyataan bertulis tentang fakta yang pengaku (declarant) isytiharkan benar di hadapan pegawai yang diberi kuasa - lazimnya Pesuruhjaya Sumpah. Di Malaysia, rangka utama ialah Akta Akuan Berkanun 1960 (Statutory Declarations Act 1960).

PeguamOnline ialah direktori tidak rasmi. Panduan ini untuk pemahaman am sahaja, bukan nasihat guaman. Lihat penafian.

Kenapa Akuan Berkanun Digunakan

Agensi kerajaan, bank, insurans, majikan, dan mahkamah kerap meminta akuan berkanun apabila mereka mahu kenyataan fakta yang dibuat di bawah tanggungjawab undang-undang - bukan sekadar surat biasa.

Kegunaan biasa:

Kehilangan dokumen (MyKad, pasport, geran, sijil)
Pertukaran atau ejaan nama yang berbeza antara dokumen
Pengakuan status perkahwinan / bujang untuk tujuan pentadbiran
Sokongan permohonan visa, pasport, atau jawatan
Tuntutan insurans (mengikut arahan syarikat insurans)
Penjelasan alamat, hubungan keluarga, atau fakta lain yang diminta secara bertulis
Lampiran dalam proses sivil bersama afidavit (bergantung kepada arahan peguam dan mahkamah)

Akuan berkanun bukan pengganti kepada setiap jenis keterangan mahkamah. Dalam litigasi, peguam mungkin menyediakan afidavit mengikut Kaedah-Kaedah Mahkamah. Untuk pertikaian formal, rujuk bidang penyelesaian pertikaian.

Asas Undang-Undang Ringkas

Akta Akuan Berkanun 1960 membolehkan seseorang membuat kenyataan dalam bentuk akuan berkanun. Pengaku mengaku bahawa kandungan itu benar. Pegawai yang menerima akuan menyaksikan pengakuan / sumpah mengikut kuasa pelantikannya.

Dua perkara penting:

Kebenaran isi. Anda bertanggungjawab atas fakta yang anda isytiharkan.
Formaliti. Tandatangan biasanya dibuat di hadapan Pesuruhjaya Sumpah yang sah, dengan pengenalan yang memadai.

Memberi keterangan palsu dalam akuan berkanun boleh menjurus kepada kesalahan jenayah. Jika fakta tidak pasti, jangan “agak-agak” dalam dokumen bersumpah.

Cara Akuan Disahkan (Dicommission)

Proses am:

Sediakan draf. Sesetengah orang menulis sendiri; yang lain meminta peguam menggubal supaya bahasa tepat dan lengkap.
Bawa dokumen. Kad pengenalan asal (atau pasport). Salinan dokumen sokongan jika relevan (contoh laporan polis kehilangan).
Jumpa Pesuruhjaya Sumpah. Di mahkamah atau pejabat peguam yang dilantik. Semak bahawa orang itu memang Pesuruhjaya Sumpah - peguam biasa tidak automatik dilantik.
Tandatangan di hadapan pegawai. Jangan tandatangan di rumah dahulu jika pegawai perlu menyaksikan tandatangan anda.
Bayar fi rasmi. Untuk setiap akuan berkanun, bayaran Pesuruhjaya Sumpah rasmi ialah RM10 mengikut Jadual Kaedah-Kaedah Pesuruhjaya Sumpah 2018.
Simpan salinan. Serahkan asal atau salinan mengikut arahan agensi penerima.

Perincian lokasi dan soalan lazim ada di panduan Pesuruhjaya Sumpah.

Apa Yang Patut Ada Dalam Akuan

Walaupun format berbeza mengikut tujuan, akuan yang jelas biasanya mengandungi:

Nama penuh, nombor pengenalan, dan alamat pengaku
Kenyataan bahawa pengaku membuat akuan dengan sukarela
Fakta dalam perenggan bernombor, ringkas dan spesifik
Tarikh dan tempat akuan dibuat
Ruang untuk tandatangan pengaku dan perakuan Pesuruhjaya Sumpah

Elakkan bahasa samar (“saya rasa”, “mungkin”) jika anda sebenarnya tahu fakta itu. Sebaliknya, jika anda benar-benar tidak tahu, jangan isytiharkan sebagai fakta pasti.

Pesuruhjaya Sumpah vs Notaris

Untuk kegunaan dalam Malaysia, Pesuruhjaya Sumpah ialah pilihan biasa bagi akuan berkanun.

Jika dokumen ditujukan ke luar negara, pihak penerima mungkin meminta notarisasi oleh Notary Public, bukan sekadar SD tempatan. Bandingkan kedua-dua peranan dalam artikel notaris vs Pesuruhjaya Sumpah.

Pesuruhjaya Sumpah juga tidak mengeluarkan salinan diakui sah (certified true copy). Jika agensi mahu salinan disahkan, tanya sama ada peguam praktis atau notaris diperlukan.

Situasi Berkaitan Hartanah dan Kuasa Wakil

Dalam urusan tanah, akuan berkanun kadang-kadang diminta untuk menjelaskan kehilangan geran, perbezaan nama pada hakmilik, atau fakta sokongan lain mengikut amalan Pejabat Tanah. Peguam hartanah akan memberitahu sama ada SD diperlukan atau sama ada afidavit / borang pejabat tanah yang lain lebih sesuai.

Jika anda tidak dapat hadir untuk menandatangani dokumen transaksi, isu utama mungkin surat kuasa wakil, bukan SD. PA dan akuan berkanun menyelesaikan masalah berbeza - jangan campur keduanya.

Afidavit vs Akuan Berkanun

Orang awam kerap menukar kedua-dua istilah. Secara praktikal:

Akuan berkanun - kenyataan di bawah Akta 1960, biasa untuk urusan pentadbiran
Afidavit - kenyataan bersumpah yang difailkan dalam prosiding mahkamah mengikut kaedah mahkamah

Dalam kes keluarga sivil, peguam undang-undang keluarga mungkin menyediakan afidavit untuk penjagaan anak atau nafkah, berbeza daripada SD untuk ganti MyKad. Ikut arahan dokumen yang diminta oleh mahkamah atau agensi.

Kesalahan Yang Kerap Berlaku

Menandatangani sebelum jumpa Pesuruhjaya Sumpah
Menggunakan “peguam” yang tidak dilantik sebagai Pesuruhjaya Sumpah
Menyalin templat internet yang tidak tepat untuk fakta anda
Menyertakan fakta yang anda tidak pasti, lalu terdedah kepada risiko kenyataan palsu
Mengharapkan SD tempatan diterima oleh kedutaan asing tanpa notarisasi
Hilang salinan selepas serahan - sentiasa simpan satu salinan bertarikh

Bila Perlu Peguam Menggubal

Anda boleh membuat SD ringkas sendiri untuk urusan mudah (contoh kehilangan kad) jika agensi menerima format itu. Dapatkan peguam jika:

Fakta rumit atau boleh disoal balah kemudian
Akuan akan digunakan dalam pertikaian atau tuntutan besar
Terdapat risiko kenyataan anda menjejaskan pihak ketiga
Anda diminta mengaku sesuatu di luar pengetahuan langsung anda

Dalam kes keluarga, contohnya sokongan fakta berkaitan status perkahwinan atau penjagaan, peguam undang-undang keluarga atau peguam syarie (mengikut agama dan mahkamah) boleh pastikan kenyataan anda tidak bercanggah dengan dokumen lain dalam fail.

Cari peguam melalui direktori lokasi atau kemaskini maklumat melalui hubungi.

Selepas Akuan Dibuat

Serahkan dokumen mengikut arahan agensi: sesetengah mahu asal, sesetengah terima salinan yang jelas. Tanya sama ada tempoh sah laku dikenakan; tidak semua SD “tamat tempoh”, tetapi penerima boleh minta SD baharu jika fakta sudah berubah atau dokumen terlalu lama.

Jika anda kemudian dapati ada kesilapan fakta (bukan dusta sengaja), jangan biarkan sahaja. Dapatkan nasihat sama ada perlu buat akuan pembetulan atau dokumen ganti sebelum agensi bertindak atas maklumat lama.

Ringkasan Praktikal

Akuan berkanun ialah alat pentadbiran yang kuat kerana ia dibuat di bawah tanggungjawab undang-undang. Gunakan untuk fakta yang anda tahu benar, sahkan di hadapan Pesuruhjaya Sumpah yang sah, bayar fi rasmi, dan simpan salinan. Jika penerima dokumen berada di luar Malaysia, sahkan dulu sama ada SD tempatan mencukupi atau notaris diperlukan.

Jangan buat akuan “demi cepat lulus” dengan fakta yang tidak benar. Kos pembetulan dan risiko jenayah jauh lebih tinggi daripada menunggu dokumen sokongan yang betul.